Vlaamse Auteursvereniging wil label op boeken die AI schreef

Wie zette al die AI-boeken bij het Centraal Boekhuis?

Eind augustus kreeg VRT NWS een bericht van Thomas Barbier, boekhandelaar in Brugge. Hij zag bij een distributieplatform hoe een bedrijf in één keer honderden titels aanmeldde, in fictie en non-fictie.

Het gaat om Waries B.V., een uitgever van AI-boeken. Volgens Barbier verschenen er 200 fictietitels in één klap en volgden er in de week erna in totaal meer dan 500. Hij spreekt van een "concreet 'verzuipen' van de boekenmarkt".

Andries Herremans, de man achter Waries B.V., laat VRT NWS per e-mail weten dat het bedrijf via het Centraal Boekhuis verkoopt. De boeken worden pas gedrukt als iemand ze bestelt. Dat heet print-on-demand.

Staat op een AI-boek dat het met AI is gemaakt?

De redactie van VRT NWS kocht zelf zo'n boekje. Het zag er niet alarmerend uit, op wat vertaal- en grammaticafouten na. Reviews op andere platformen melden ook fouten in de inhoud.

Onder de barcode staat in dit geval wel: "AI ingezet voor inhoud en omslag." Ook de inleiding zegt dat er is gebruikgemaakt van kunstmatige intelligentie. Volgens VRT NWS doen niet alle AI-uitgevers dat zo.

Een wettelijke plicht is er maar deels. Data- en AI-expert Christoph Balduck zegt dat een AI-boek over zaken van algemeen belang in principe een label moet krijgen. Bij een volledig verzonnen verhaal hoeft het in principe niet, "maar idealiter doe je het wel".

Wat vraagt de Vlaamse Auteursvereniging over AI-boeken?

De Vlaamse Auteursvereniging wil meer openheid. Volgens de vereniging biedt de Europese AI Act, een Europese wet voor AI, al een eerste kader. Die wet dekt volgens haar niet alle situaties waarin lezers, boekhandels en bibliotheken meer transparantie willen.

Het Centraal Boekhuis heeft nu geen systeem om een AI-label door te geven. Daardoor weten boekhandelaars niet altijd of een boek met AI is geschreven. Het platform zegt hierover met de boekensector in overleg te zijn.

Wat kun je zelf doen? Kijk bij een onbekende titel onder de barcode en in de inleiding of AI is gebruikt. Lees ook reviews, want die wijzen soms op fouten in de inhoud.